مێژووی مرۆڤایەتی تەنها مێژووی جەنگ و دەوڵەت و ئایین و شارستانییەت نییە، بەڵکو مێژووی سەرسامی و ترس و هاوسەنگی نوێیە کە مرۆڤ لە بەرامبەر ئامێرەکانی خۆیدا دروستی کردووە.
ڕێککەوتننامەی سایکس–پیکۆ، کە لە ساڵی 1916 لە نێوان بەریتانیا و فەرەنسا واژۆ کرا، زۆرجار وەک هۆکاری دابەشبوونی کورد دەبینرێت، بەڵام ئەم وتارە باس لەوە دەکات کە دابەشبوونەکە لەسەر نەخشە ڕەنگدانەوەی دابەشبوونێکی پێشوەختەی کۆمەڵایەتی و سیاسی بووە لەناو خودی کورددا.
ئەم وتارە باس لە دامەزراندنی کۆماری دیموکراتیی ئازەربایجان لە ساڵی ١٩١٨ دەکات، کە یەکەمین هەوڵی گەورەی دامەزراندنی دیموکراسیی پەرلەمانی بوو لە ڕۆژهەڵاتی موسڵمانیدا، هاوکات لەگەڵ کۆمۆنەی باکوو و ململانێی نێوان ئەم دوو پڕۆژە جیاوازەدا.
